dinsdag 15 maart 2011

Erop of eronder voor de ommekeer in Egypte

Het is deze dagen erop of eronder voor de ‘revolutie’ in Egypte. Nu wordt zichtbaar wie de macht in het land heeft.

Zaterdag 19 maart organiseert het leger dat aan de macht is, een referendum over de grondwet. Eerder schreef ik daar over, dus nu ga ik niet teveel op de inhoud in, behalve dat het goed is te melden dat de voorgestelde grondwet erg veel macht aan de nieuwe president laat.

Waar het nu op aankomt is dit. De jonge militanten die de prodemocratische opstanden begonnen op 25 januari waardoor Moebarak werd verjaagd, zijn tegen de voorgestelde grondwet. Ze vinden dat het referendum sowieso niet zou moeten doorgaan, maar nu dat toch gebeurt, roepen ze mensen op om NEE te stemmen.

Shadi al-Ghazali Harb, een lid van de oppositionele coalitie, zei aan AFP: “We willen een nieuwe constitutie en een verlenging van de overgangsperiode met de vorming van een presidentiele raad.” Die overgangsperiode tot parlementsverkiezingen moet langer om nieuwe politieke partijen te helpen zich te organiseren voor die verkiezingen. Een presidentiele raad zou nu meteen moeten worden aangesteld om in plaats van de legerleiding het land te besturen. Ook Amr Moessa en Mohammed Elbaradei willen uitstel van het referendum en de verkiezingen.

Maar wie zijn voor het referendum en zullen JA gaan stemmen? Het leger is er voor, de Nationale Democratische Partij (NDP), en de Moslim Broederschap. Die zullen zaterdag JA gaan stemmen.

Als het referendum zaterdag doorgaat en de uitkomst JA is, vermoed ik dat het leger, de NDP en de Broederschap zichzelf veel sterker voelen en dat ze veel minder zullen luisteren naar wensen van de jeugd. Die hebben dan wel het Tahrirplein gevuld maar hebben dan blijkbaar niet de massa van het volk achter zich. Voor de ‘opstandige jeugd’ zou dat een enorme klap zijn. En een enorme opsteker voor Leger, NDP en Broederschap samen.

Gaan de grijze heren toch door met dit land regeren? Ik denk van wel. Maar de jeugd negeren zoals in het verleden, dat zal ook niet meer gebeuren.

En als er toch NEE uit het referendum komt, zijn OOK de rapen gaar, want dan stort Egypte, vrees ik, in een veel grotere crisis dan waarin we nu zitten. Het zal de politieke onzekerheid vergroten en daarmee ook de economische chaos in dit land. Velen zijn de chaos na zeven weken meer dan zat. Dus hoe de uitslag gaat worden? Het zal er om spannen.

Ik ken veel christenen die tegen de voorgestelde grondwet gaan stemmen. In veel kerken worden leden opgeroepen dat te doen, omdat ze een seculiere grondwet willen en niet het voorstel dat nu op tafel ligt.

maandag 14 maart 2011

Wil Egyptisch leger nieuwe grondwet doordrukken?

Het Egyptische leger gaat de veiligheid garanderen van het referendum over de nieuwe grondwet die 19 maart wordt gehouden, aldus een officiele bron, geciteerd door al-Masry al-Youm. De meeste oppositiebewegingen, behalve de Moslim Broederschap, willen uitstel van dat referendum omdat het slecht voor het proces van democratisering zou zijn.

Volgens genoemde bron zal het leger de nieuwe wetten die zijn uitgevaardigd tegen 'tuig' zo nodig gebruiken om de veiligheid van het land te bewaken tijdens het referendum. Dat is een heel gevaarlijke kwestie want op grond van die noodwet kan het leger momenteel iedereen zonder proces - maar door een 'rechtszaak' van hooguit een paar minuten, veroodelen tot een paar jaar gevangenis of desnoods de doodstraf. Tegen een uitspraak van dit militaire recht kan niet in beroep worden gegaan.

Dezelfde bron zegt dat het leger het volk zal oproepen te gaan stemmen, of dat nu voor of tegen is, maar door te waarschuwen dat het militaire recht zal worden gebruikt om 'gespuis' onmiddellijk op te pakken en te veroordelen, lijkt een waarschuwing gegeven tegen demonstraties. Wie weet dat ongeregeld gedrag makkelijk tot zware veroordelingen kan leiden bedenkt zich een en andermaal. Wil het leger hiermee zorgen dat 'ja' gezegd gaat worden tegen de grondwet?

Probleem voor iedereen in Egypte is dat de gevolgen van 'nee' zeggen niet te overzien zijn. Dan kunnen geen verkiezingen worden gehouden en moet eerst weer aan een nieuwe grondwet gewerkt. Dat zal maanden duren, en dat betekent zonder meer maanden van chaos en economische instorting van het land. wat nu nodig is, is bovenal normalisatie van het dagelijks leven.

zondag 13 maart 2011

Egyptisch leger en moslim broederschap: goed team?

De militaire leiders van Egypte onder leiding veldmaarschalk Mohammed Hoessein Tantawi (foto) willen het referendum over de grondwet op 19 maart laten doorgaan, ondanks dat ongeveer de hele oppositie om uitstel vraagt omdat die niet blij zijn met voorgestelde grondwet. Teveel zaken blijven onduidelijk, zoals de macht van de president en het leger.

De enige partij die van mening is dat het referendum wel moet doorgaan, is de Moslim Broederschap. Daar zijn leger en Broederschap het dus met elkaar eens. Opvallend dezer dagen is trouwens dat het leger beter relaties met Hamas in Gaza zoekt. Hamas is een ‘kind’ van de Moslim Broederschap.

Het leger wil ook het stichten van politieke partijen heel makkelijk maken, zeggen bronnen bij de Egyptische regering. Onder Moebarak was het bijna onmogelijk een partij te beginnen. Volgens deze bron zal de oude wet worden opgeheven nadat het referendum achter de rug is. Nieuwe partijen hoeven niks anders te doen dan de autoriteiten te melden dat ze zijn opgericht.

Het leger lijkt ook niet te wijken van zijn plan om in juni parlementsverkiezingen te houden, ook al vragen veel oppositieleden om uitstel. Ze zijn bang voor het scenario dat de jeugd van de opstand niet de tijd heeft zich te organiseren zodat de enige partijen die gaan winnen, de hernieuwde NDP (onder een andere naam) is, en de Moslim Broederschap.

Naarmate het makkelijker is om nieuwe partijen te vormen zullen er meer komen. Dat zal de oppositie totaal verdelen in een veelheid van kleine partijtjes. Het is dus niet vreemd dat de Broederschap wil dat het referendum volgende week doorgaat, en ook de verkiezingen in juni. En is het vreemd om te vermoeden dat het leger dit scenario prima vindt?

Stel je voor dat er een nieuw parlement komt van vooral Moslim Broederschap en vertegenwoordigers van het oude regime, en die mogen daarna de definitieve grondwet schrijven. Ik hoop dat ik het helemaal mis heb maar ik ben bang dat we na juni een heel nieuw politiek tijdperk ingaan, maar niet zoals de demonstrerende Egyptenaren zich in gedachten hadden.

zaterdag 12 maart 2011

Het Egyptische leger kan niet worden vertrouwd

Het Egyptische leger (je weet wel, de machthebbers in Egypte, voorzetting van het oude regime ect) gaat vrolijk door met het martelen van de oppositie. Als je daar een fraai voorbeeld van wilt zien, kijk dan hier. Het Arabisch is misschien niet je taal, de plaatjes spreken voor zich.

Heel zorgwekkend is ook dat het leger op grond van het militaire strafrecht bosjes lui voor 5 of soms wel 15 jaar naar de gevangenis stuurt. De processen duren vaak maar twee minuten. Het zou daarbij gaan om 'tuig', mensen die roven, plunderen etc. Maar wie bewijst dat? Wie werkt het leger op dit moment snel de gevangenis is? Er is geen controle. Tegen deze processen is geen hoger beroep mogelijk. Zelfs 'tuig' heeft recht op een eerlijke rechtspraak, maar wie zegt dat het niet om lui gaat die politiek hinderlijk zijn voor het regime?
Hier meer over dit thema.
En hier.

En de Arabischtalige media in Egypte zwijgen in alle talen over dit gedrag van het leger. Over je vrienden niks dan goeds. Op dit moment is niemand te vertrouwen in Egypte.

Yes! Ook grote demonstraties in Jordanie

In Amman gingen vandaag 10.000 mensen de straat op om te demonstreren. Dit was verreweg de grootste demonstratie van de afgelopen weken. Interessant detail: het ging om demonstranten die hun toewijding aan koning Abdallah II te kennen gaven. Dat zette me aan het denken, want ik verwachtte dit niet bij de healdine: demonstratie in Jordanie.

Wat me opvalt in veel verslaggeving over Egypte, Yemen, Tunesie, Bahrein en Libie is hoe linear en teleologisch daar vaak over gesproken wordt. Het zijn dictaturen en dat is slecht, de mensen komen in opstand en dat is goed, en de overmijdelijke uitkomst is dat daar democratieen ontstaan. Huppa, en graag een beetje snel.

Ik heb doorgaans goed geinformeerde Nederlandse experts een dag of 10 geleden horen zeggen dat Kaddafi nog hooguit een week te gaan had. Hij is nu on the rebound en fors ook. He? Had Kaddafi dus toch veel meer support dan we dachten? Kunnen we ons dat in wezen niet voorstellen, gewoon omdat we zelf gepokt en gemazeld zijn in ons eigen democratische cultuur?

Ik geloof niet dat ik veel mensen heb horen argumenteren dat Kaddafi natuurlijk het recht heeft om in eigen land een opstand neer te slaan. Ik heb het nu even niet over de middelen als zodanig, natuurlijk, de man is een grote boef. Maar op welke morele basis ontzeggen we Kaddafi het recht om de integriteit van Libie of zijn regering te willen bewaren? Ah... hij mag wel met handwapens schieten maar niet zijn luchtmacht inzetten? Daar hadden we beslist minder moeite mee toen we als Westen van Saddam Hoessein afwilden. Daar gooiden we alles in de strijd. Op welke morele gronden was dat goed, en mag Kaddafi dat niet nadoen?

De rebellen tegen Kaddafi zijn onze helden, die mannen zijn goed, en degenen die voor Kaddafi vechten natuurlijk enorm betaald en staan niet echt achter hem, maar doen het alleen om het geld.

Zo ging dat in Egypte ook. Wie voor Moebarak demonstreerde had eigenbelang of werd betaald, wie tegen hem demonstreerde was idealist en pro-democratie.

Het is veel fijner om te geloven in de goeden en de slechten, wit en zwart, en we staan zelf uiteraard aan de kant van wit. Absoluut! Want Kaddafi is een boef en moet weg. Net als als die Arabische dictators. Dat lang niet alle Arabieren daar zo over denken, daar kunnen we weinig mee. Dat zien we in Jordanie waar de koning, oppermachtig in zijn land, gewoon populair is. Nou ja, tot het tegendeel blijkt natuurlijk. Want deze demonstratie zou zijn georganiseerd (ja? hoe doe je dat anders?) door mensen trouw aan de overheid. Dan is het niet 'echt' dat ze met 10.000 mensen in de stromende regen hun trouw aan de koning lieten weten en hun afkeer van de oppsitie. Maar als die laatsten weer aan zet zijn, dan staan we meteen achter de demonstranten. Die van vandaag, daar kunnen we weinig mee. Daar hoeft geen TV naar toe.

My goodness, tijd om te stoppen voor ik nog meer onzin uitkraam.